Begüm Aksoy - İbrahim Sönmez
ANTALYA (İHA) -
Türkiye'nin ilk astronotu Alper Gezeravcı'nın da yer aldığı Ax-3 görevini gerçekleştiren Axiom Space'in CEO'su ve Başkanı Dr. Jonathan Cirtain, Türkiye ile insanlı uzay uçuşları konusunda görüşmelerin sürdüğünü söyledi. Cirtain, "Türkiye ile astronot uçuşları konusunda devam eden görüşmelerimiz var. Yakın zamanda başka bir Türk astronotu uçurma fırsatını dört gözle bekliyoruz" dedi. Cirtain, Uluslararası Uzay İstasyonu görevden çekilmeden önce de Türkiye ile özel astronot görevlerinde iş birliğinin sürdürülebileceğini söyledi.
Antalya'da düzenlenen 77. Uluslararası Uzay Kongresi (IAC 2026) kapsamında Axiom Space'in insanlı uzay uçuşları, yeni nesil uzay istasyonu, Ay görevlerinde kullanılacak uzay giysileri ve yörüngede bilgi işlem çalışmalarının ele alındığı oturum gerçekleştirildi. Oturumda konuşan Axiom Space CEO'su ve Başkanı Dr. Jonathan Cirtain, programın ardından İhlas Haber Ajansı'nın Türkiye ile yeni insanlı uzay uçuşu ve bilimsel iş birliği planlarına ilişkin sorularını yanıtladı.
Türkiye'nin ilk astronotu Alper Gezeravcı'nın Axiom Space tarafından gerçekleştirilen Ax-3 göreviyle Uluslararası Uzay İstasyonu'na gönderildiğini hatırlatan Cirtain, Türkiye ile iş birliğinin devamına ilişkin, "Alper bizim için Türkiye'nin çok iyi bir ilk astronotuydu. Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Türk hükümetiyle birlikte çalışarak Alper'i uzaya gönderme fırsatını gerçekten memnuniyetle karşıladık. Hem Türkiye ile hem de diğer ülkelerle astronot uçuşları konusunda devam eden görüşmelerimiz var. Yakın zamanda başka bir Türk astronotu uçurma fırsatını dört gözle bekliyoruz" ifadelerini kullandı.
"Türkiye'deki üniversitelerle ortaklıklar arıyoruz"
Türkiye'deki üniversite ve araştırmacıların Axiom Space'in gelecek görevlerinde yer alma imkanına ilişkin soruyu da yanıtlayan Cirtain, şirket bünyesinde üniversitelerle iş birliğine yönelik bir yapı bulunduğunu söyledi. Cirtain, "Axiom Space bünyesinde bir üniversiteler ittifakımız var. Bu üniversiteler ittifakı aracılığıyla Türkiye'deki üniversiteler de dahil olmak üzere üniversitelerle ortaklıklar kurmaya çalışıyoruz. Öğrencilerin, araştırmacıların ve diğer katılımcıların bilimsel deneyler geliştirmesini ve bu deneyleri bizimle birlikte Uluslararası Uzay İstasyonu'na ya da gelecekteki görevlerimize göndermesini hedefliyoruz" dedi.
Ax-3 görevinde Türkiye'den bilimsel deneylerin de uzaya taşındığını ifade eden Cirtain, "Bunu Axiom Mission 3'te de yaptık, o görevde Türk bilimsel yüklerini uzaya götürdük. Üniversiteler ittifakımız, Türkiye'deki üniversiteler de dahil olmak üzere farklı üniversitelerle, bilimsel deneylerin mevcut ve gelecekteki uzay görevlerinde yer almasına yönelik iş birliği kurduğumuz yapılardan biri" diye konuştu. Cirtain, ODTÜ'nün de geçmişte Axiom Space'in birlikte çalıştığı üniversitelerden biri olduğunu da ekledi.
İlk modül 2028'den önce fırlatılmayacak
Axiom Station'ın takvimine ilişkin bilgi veren Cirtain, dört kişinin sürekli görev yapabileceği bir istasyon için iki modüle ihtiyaç duyduklarını söyledi. Cirtain, "İlk modül 2028'den önce olmamak üzere, ikinci modül ise 2029'da fırlatılacak. Dolayısıyla bu on yılın sonunda uzay istasyonumuz faaliyete geçmiş olacak ve istasyonda sürekli olarak dört kişi görev yapacak" ifadelerini kullandı.
Uluslararası Uzay İstasyonu'nun görevden çekilmesinin ardından ticari uzay istasyonlarına geçileceğini belirten Cirtain, Türkiye'ye yönelik imkanların da devam edeceğini söyledi. Cirtain, "Uluslararası Uzay İstasyonu'nun görev süresi sona erip ticari uzay istasyonlarına geçiş yapıldığında, Türkiye dahil ülkelere Axiom Station'daki insanlı uzay uçuşu görevlerine katılma fırsatı sunacağız. Ayrıca bilimsel deneyler geliştirme ve mikro yerçekimi ortamından yararlanarak üretim kabiliyetleri oluşturma imkanı sağlayacağız" dedi.
Uluslararası Uzay İstasyonu görevden çekilmeden önce de Türkiye ile özel astronot görevlerinde iş birliğinin sürdürülebileceğini belirten Cirtain, "Axiom'un, Alper'in katıldığı görev gibi ek özel astronot görevleri de dahil olmak üzere başka insanlı uzay uçuşu imkanları bulunuyor. Uluslararası Uzay İstasyonu görevden çekilmeden önce de Türkiye ile bu özel astronot görevlerinde iş birliğimizi sürdürebiliriz. Türkiye ile ilişkilerimizi sürdürmeyi dört gözle bekliyoruz" ifadelerini kullandı.
5'inci özel astronot görevi 2027'de
Oturumdaki konuşmasında Axiom Space'in insanlı uzay uçuşu çalışmalarını anlatan Cirtain, bugüne kadar Uluslararası Uzay İstasyonu'na 4 özel astronot görevi gerçekleştirdiklerini, bu görevlerde 11 ülkenin temsil edildiğini ve ekiplerin 160'tan fazla araştırma faaliyeti yürüttüğünü söyledi. NASA'nın Axiom Space'i üst üste 5'inci kez özel astronot görevine liderlik etmek üzere seçtiğini belirten Cirtain, söz konusu görevin 2027'de gerçekleştirilmesinin planlandığını bildirdi.
Axiom Station, ISS'nin ardından devreye girecek
Cirtain, Uluslararası Uzay İstasyonu'nun görevini tamamlamasının ardından faaliyete geçmesi planlanan Axiom Station'ın ilk modülünün 2028'den önce olmamak üzere, ikinci modülünün ise 2029'da fırlatılmasının planlandığını söyledi. İki modülün devreye girmesiyle istasyonda 4 kişinin sürekli görev yapabileceğini belirten Cirtain, Axiom Station'ın ISS sonrası ticari insanlı uzay uçuşları ve bilimsel çalışmalar için kullanılacağını ifade etti.
